Expositie van kazuifels tijdens Open Monumentendag

De prachtige H. Jacobus de Meerderekerk uit 1861, de eerste neogotische kerk die in Groningen werd gebouwd, is tijdens Open Monumentendag zaterdag 9 september te bezichtigen. Het interieur van de kerk is op zich al een kijkje waard, maar dit jaar is er ook een tentoonstelling te zien van kazuifels en een aantal kerkelijke voorwerpen. 

Reismantel

De kazuifel is afgeleid van twee gewaden die in de vroege geschiedenis van het Christendom door het volk gedragen werden: de paenula en de casula. De paenula werd in het oude Griekenland gedragen door de lagere standen in de maatschappij en bestond uit een halve cirkel stof, meestal gemaakt van vilt of ruw textiel. In het Romeinse rijk werd de paenula door alle rangen en standen gedragen als een kledingstuk dat vooral geschikt was tijdens lange reizen. Aan deze reismantel kon een capuchon bevestigd zijn, of deze kon er los bij gedragen worden. 

Liturgisch gewaad

Vanaf de vierde eeuw na Christus begint een specifiek soort paenula echter populairder te worden. Het ging om een gewaad dat juist uit minder stof bestond. Deze casula (wat letterlijk ‘huisje’ betekent in het Latijn) omsluit het lichaam veel strakker, en lijkt veel op wat wij tegenwoordig een (regen)poncho noemen. Hij werd buitenshuis gedragen als bescherming tegen slechte weersomstandigheden. Het is van het woord casula dat het Nederlandse woord kazuifel (maar ook bijvoorbeeld het Engelse chasuble) is afgeleid. Vanaf de vijfde eeuw wordt de casula het gebruikelijke liturgische gewaad voor christelijke geestelijken.

Gilden

De kazuifels werden vanaf de Middeleeuwen door borduurwerkers gemaakt. De veronderstelling dat het maken van kazuifels in kloosters gebeurde is dus onjuist. De borduurwerkers functioneerden in gilden. De borduurwerkers waren continu bezig met het maken van borduurwerk voor kazuifels, koorkappen, amicten en stola’s. Daarnaast bestond hun werk ook uit opdrachten waarbij ze voor overheden heraldisch borduurwerk maakten op buidels, vaandels en gordijnen. Voor particulieren gold in principe hetzelfde maar daar kwamen dan ook statussymbolen bij zoals bedden, wandbehangsels en kledingonderdelen. 

Tijdens de tentoonstelling kan men een aantal kazuifels van voor en na de Tweede Wereldoorlog bekijken. Verder wordt via tekstbordjes aandacht besteed aan de betekenis van de kleuren en de versieringen. 


De kerk is open van 11.00 tot 17.00 uur. Hoofdstraat West 83, Uithuizen

Lees verder



Contact

  • Bedum
    Grotestraat 47
    9781 HB Bedum
    Telefoon 050 301 22 15
    Mobiel 06 20 82 72 93
  • Delfzijl
    Buitensingel 18
    9934 GB Delfzijl
    Telefoon 0596 61 34 08
    Mobiel 06 12 87 61 12
  • Kloosterburen
    Hoofdstraat 28
    9977 RD Kloosterburen
    Telefoon 0595 48 14 60
    Mobiel 06 30 92 38 05
  • Uithuizen
    Hoofdstraat-West 83
    9981 AB Uithuizen
    Telefoon 0595 43 17 93
  • Wehe-den Hoorn
    Warfhuisterweg 4
    9964 AX Wehe-den Hoorn
    Telefoon 0595 57 12 59
    mobiel 06 30 11 37 08
  • H.Liudgerparochie Noord-Groningen
    Postbus 21
    9980 AA Uithuizen